اثربخشی تحریک فراجمجمه‌ای مغز با استفاده از جریان مستقیم الکتریکی(TDCS) بر بهبود توجه دیداری در دانش‌آموزان مقطع متوسطه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور،تهران،ایران.

2 کارشناسی ارشد روانشناسی،دانشگاه پیام نور،تهران،ایران.

چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف مطالعه اثربخشی تحریک فراجمجمه­ ای مغز با استفاده از جریان مستقیم الکتریکی(TDCS) بر بهبود توجه دیداری در دانش­آموزان مقطع متوسطه صورت گرفته است.روش:این پژوهش نیمه­ آزمایشی و به­ صورت پیش­ آزمون-پس­ آزمون با گروه کنترل انجام شد.جامعه آماری شامل کلیه دانش­ آموزان مقطع متوسطه منطقه­­2 شهر تهران در سال تحصیلی96-95 بود.نمونه­ گیری به­ صورت داوطلبانه انجام شد،به این ترتیب که از بین مدارس مقطع متوسطه منطقه­2 تهران 3 مدرسه به شکل تصادفی انتخاب شد در مرحله بعد فراخوانی در تابلوی اعلانات این مدارس نصب شد. سپس از داوطلبان دعوت به­ عمل آمد. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسشنامه سلامت عمومی روانی­(SCL-25) و آزمون دقت تولز – پیرون بود.ابتدا پرسشنامه­ ها به­ صورت پیش­ آزمون اجرا شد سپس مداخله تحریک فراجمجمه­ ای مغز با استفاده از جریان مستقیم الکتریکی(TDCS) برای گروه آزمایش انجام شد.در پایان دوره شرکت کنندگان با استفاده از آزمون دقت تولز – پیرون مجدد مورد ارزیابی قرار گرفتند که  داده­ های پس­ آزمون را تشکیل داد. به­ منظور بررسی تفاوت پاسخ­ها قبل و بعد از  تحریک الکتریکی و تجزیه و تحلیل داده­ ها از آزمون کوواریانس استفاده شد. یافته­ ها:نتایج تحقیق پس از مداخله نشان داد بین گروه­ های آزمایش  و کنترل در متغیر توجه دیداری تفاوت معنی­داری وجود دارد. نتیجه گیری: بنابراین می­ توان گفت تحریک فراجمجمه­ ای مغز با استفاده از جریان مستقیم الکتریکی(TDCS)در بر بهبود توجه دیداری در دانش­ آموزان مقطع متوسطه موثر است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Trans- Cranial Electrochemical Stimulation)TDCS( on Improving Visual Attention in High School Students

نویسندگان [English]

  • Nila Elmy Manesh 1
  • Aerab Sheibany Khadije 1
  • Hamidreza Ashrafi 2
1 Assistant professor of psychology, Payam-e Noor University,Tehran,Iran.
2 M.A in psychology, Payam-e Noor University,Tehran,Iran.
چکیده [English]

Introduction: The purpose of this study was to determine the effect of trans- cranial direct electrical stimulation (TDCS) on improving­ visual attention in high school students.Methods:This quasi-experimental research was carried out in a pre-test and post-test design with a control group. The statistical population was all the high school students in district 2 of Tehran city the enrolled in the academic year of 1395-1396. Sampling was carried out voluntarily. Thus, among the high schools of Tehran 2nd district, 3 schools were randomly selected. In the next step, calls were made on the bulletin boards of these schools. Then volunteers were invited. The data were collected by questionnaire of general mental health(SCL-25)and Tools-Pieron test.At first, the questionnaires were performed as pre-test and then, a direct trans-cranial electric stimulation )TDCS( of the brain was performed for the experimental group. Subsequent invasive brain electrochemical stimulation was performed for the experimental group. At the end of the course, participants were re-evaluated using the Toulouse-Pyrin Precision Test, which comprised post-test data. Covariance test was used to evaluate the difference of responses before and after electrical stimulation and analysis of data.Findings:The results of the post-intervention study showed a significant difference between the experimental and control groups in the visual attention variable. Conclusion: It can be said that trans- cranial direct electrical stimulation)TDCS(  is effective in improving visual attention of high school students.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Direct Trans-Cranial Electrochemical Stimulation )TDCS(
  • Visual Attention
 انصافی، ا.، رستمی، ر.، دولتشاهی، ب.، پورشریفی، ح. (2014). تاثیر نوروفیدبک بر حافظة کاری کودکان ADHA. تمرین در روان­شناسی بالینی، 2(2)، 101-108.

بهرامی، س.، یزدانبخش، ک. (1395). تاثیر نوروفیدبک بر بهبود حافظه شنیداری در دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه. مجله علوم پزشکی زانکو، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، 17(55)، 68-78.

حیدری نسب، ل.، مدنی، ا.، یعقوبی، ح.، رستمی، ر.، کاظمی، ر. (2016). بررسی اثربخشی نوروفیدبک همراه با تمرین‌های شناختی رایانه‌ای در بهبود حافظه فعال در بزرگسالان دارای اختلال نقص توجه/بیش فعالی. یافته، 18 (1)، 101-112.

زارعیان، ا.، رازدان، س.، طهماسبی بروجنی، ش. ( 1395). تأثیر انگیختگی ناشی از حضور تماشاگر بر ادراک عمق و حافظۀ فضایی دانشجویان دختر ورزشکار. رفتار حرکتی، 8(25), 121-138.

علیدوستی، ن.، عسکری، ک. (2016). اثر بخشی آموزش نوروفیدبک بر بهبود حافظه فعال دانش آموزان نارسا خوان: پژوهش مورد منفرد. دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، سال هجدهم، 105-121.

قشونی، م.، فیروز آبادی، م.، هاشمی گلپایگانی، م.، خلیل زاده، م. (1391). طراحی و پیاده سازی پروتکل یک سیستم نوروفیدبک جهت تقویت حافظه: مطالعه موردی بیماران آلزایمری. رساله دکتری رشته مهندسی پزشکی-بیوالکتریک، دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات.

هژبرنیا، ر.، نزاکت الحسینی، م.، موحدی، ا.، اسفرجانی، ف. (1392). مقایسه بهره حافظه افراد با تیپ شخصیتی صبحی و عصری پس از یک دوره تمرینات هوازی در صبح و عصر. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه اصفهان.

Alvarez, G.A. & Cavanagh, P. (2004). "The capacity of visual short-term memory is set both by visual information load and by number of objects". Psychological science. 15(2):106-111.

Alivand F. & Karimzadeh F. (2015). "The effect of exercise on the memory improvement: a review of cellular and molecular mechanisms". Neuroscience journal of shefaye khatam. 3(4):123-30.

Bahrami, S. & Yazdanbakhsh, K. (2017). "Effects of Neurofeedback on improvement auditory memory in students of Islamic Azad University of Kermanshah". Zanko Journal of Medical Sciences. 17(55):68-78.

Burgess, A. & Gruzelier, J. (2000). "Short duration power changes in the EEG during recognition memory for words and faces". Psychophysiology. 37(5):596-606.

Demos, J.N. (2005). "Getting Started with Neurofeedback". Journal of Psychology. 60(3):313.

Doppelmayr, M. & Weber, E. (2011). "Effects of SMR and theta/beta neurofeedback on reaction times, spatial abilities, and creativity". Journal of Neurotherapy. 15(2):115-129.

Egner, T. & Gruzelier, J. (2001). "Learned self-regulation of EEG frequency components affects attention and event-related brain potentials in humans". Journal of Neuroreport. 12(18):4155-4159.

Eng, H.Y., Chen, D. & Jiang, Y. (2005). "Visual working memory for simple and complex visual stimuli". Psychonomic bulletin & review. 12(6):1127-1133.

Fernandez, T., Herrera, W., Harmony, T., Diaz-Comas, L., Santiago, E., Sanchez, L. & Ricardo-Garcell, J. (2003). "EEG and behavioral changes following neurofeedback treatment in learning disabled children". Clinical Electroencephalography. 34(3):145-152.

Gläscher, J., Rudrauf, D., Colom, R., Paul, L.K., Tranel, D., Damasio, H. & Adolphs, R. (2010). "Distributed neural system for general intelligence revealed by lesion mapping". Proceedings of the National Academy of Sciences. 107(10):4705-4709.

Golizadeh, Z., Babapour, J., Rostami, R., Beyrami, M. & Poursharifi, H. (2010). "Effects of Neurofeedback on Working Memory". 5(18):87 - 100.

Gruzelier, J. & Egner, T. (2005). "Critical validation studies of neurofeedback". Child and Adolescent Psychiatric Clinics. 14(1):83-104.

Gunkelman, J.D. & Johnstone, J. (2005). "Neurofeedback and the brain". Journal of Adult Development. 12(2-3):93-98.

Haarmann, H.J. & Cameron, K.A. (2005). "Active maintenance of sentence meaning in working memory: Evidence from EEG coherences". International journal of psychophysiology. 57(2):115-128.

Hanslmayr, S., Sauseng, P., Doppelmayr, M., Schabus, M. & Klimesch, W. (2005). "Increasing individual upper alpha power by neurofeedback improves cognitive performance in human subjects". Applied psychophysiology and biofeedback. 30(1):1-10.

Hashemian, P., Farrokhi, A., Mirifar, A., Keihani, M. & Sadjadi, A. (2013). "The effect of neurofeedback training on attention rate in proficient track and field â athletics". Journal of Fundamentals of Mental Health. 15(60):312-318.

Howard, M.W., Rizzuto, D.S., Caplan, J.B., Madsen, J.R., Lisman, J., Aschenbrenner-Scheibe, R. & Kahana, M. J. (2003). "Gamma oscillations correlate with working memory load in humans". Cerebral cortex. 13(12):1369-1374.

Hsueh, J.J., Chen, T.S., Chen, J.J. & Shaw, F.Z. (2016). "Neurofeedback training of EEG alpha rhythm enhances episodic and working memory". Human brain mapping. 37(7):2662-2675.

Jensen, O., Gelfand, J., Kounios, J. & Lisman, J.E. (2002). "Oscillations in the alpha band (9–12 Hz) increase with memory load during retention in a short-term memory task". Cerebral cortex. 12(8):877-882.

Jokisch, D. & Jensen, O. (2007). "Modulation of gamma and alpha activity during a working memory task engaging the dorsal or ventral stream". Journal of Neuroscience. 27(12):3244-3251.

Kaiser, D.A. & Othmer, S. (2000). "Effect of neurofeedback on variables of attention in a large multi-center trial". Journal of Neurotherapy. 4(1):5-15.

Kandel, E.R. (1991). "Cellular mechanisms of learning and the biological basis of individuality". Principles of neural science. 3:1009-1031.

Keizer, A.W., Verment, R.S. & Hommel, B. (2010). "Enhancing cognitive control through neurofeedback: A role of gamma-band activity in managing episodic retrieval". Neuroimage. 49(4):3404-3413.

Klimesch, W. (1999). "EEG alpha and theta oscillations reflect cognitive and memory performance: a review and analysis". Brain research reviews. 29(2-3):169-195.

Krause, C.M., Sillanmäki, L., Koivisto, M., Saarela, C., Häggqvist, A., Laine, M. & Hämäläinen, H. (2000). "The effects of memory load on event-related EEG desynchronization and synchronization". Clinical neurophysiology. 111(11):2071-2078.

Lutzenberger, W., Ripper, B., Busse, L., Birbaumer, N. & Kaiser, J. (2002). "Dynamics of gamma-band activity during an audiospatial working memory task in humans". Journal of Neuroscience. 22(13):5630-5638.

Magill, R.A. & Anderson, D.I. (2007). "Motor learning and control: Concepts and applications (Vol. 11)". McGraw-Hill New York.

McGrew, K.S. (2009). "CHC theory and the human cognitive abilities project: Standing on the shoulders of the giants of psychometric intelligence research". In: Elsevier. 37(1):1-10.

Nabavi, A.A. F., Naderi, F., Heidari, A., Ahadi, H. & Mohammad, N. A. (2013). "Effectiveness Of Neurofeedback Training In Cognitive Performance". 27-36.

O'Keefe, J. & Dostrovsky, J. (1971). "The hippocampus as a spatial map: Preliminary evidence from unit   activity in the freely-moving rat". Brain research. 34:171-175.

Pfurtscheller, G. & Neuper, C. (1994). "Event-related synchronization of mu rhythm in the EEG over the cortical hand area in man". Neuroscience letters. 174(1):93-96.

Rozengurt, R., Shtoots, L., Sheriff, A., Sadka, O. & Levy, D.A. (2017). "Enhancing early consolidation of human episodic memory by theta EEG neurofeedback". Neurobiology of learning and memory. 145:165-171.

Rudisill, M.J. A. (2002). "Laboratory guide to the theory and application of motor learning". tehran: Samt Publicatio. 65-67.

Senkowski, D., Schneider, T.R., Foxe, J.J. & Engel, A.K. (2008). "Crossmodel binding through neural coherence: implications for multisensory processing". journal of trends in Neurosciences. 31(8):401-409.

Sharifi, S., Lajverdi, L., Nazari, M. & Ghorbani, M. (2014). "Comparison effect of neuroofeedback training with occupational therapy and occupational therapy alone on stroke patient memory". Pajouhan Scientific Journal. 12(2):8-17.

Sterman, M.B. (1996). "Physiological origins and functional correlates of EEG rhythmic activities: implications for self-regulation". Biofeedback and Self-regulation. 21(1):3-33.

Sterman, M.B. & Egner, T. (2006). "Foundation and practice of neurofeedback for the treatment of epilepsy". Applied psychophysiology and biofeedback. 31(1):21.

Tuladhar, A.M., Huurne, N.T., Schoffelen, J.M., Maris, E., Oostenveld, R. & Jensen, O. (2007). "Parieto‐occipital sources account for the increase in alpha activity with working memory load". Human brain mapping. 28(8):785-792.

Vernon, D., Egner, T., Cooper, N., Compton, T., Neilands, C., Sheri, A. & Gruzelier, J. (2003). "The effect of training distinct neurofeedback protocols on aspects of cognitive performance". International journal of psychophysiology. 47(1):75-85.

vernon, D, Frick, A. & Gruzelier, J. (2004). "Neurofeedback as a treatment for ADHD: a methodological review with implications for future research". journal of Neurotheraphy. 8:53-82.

Vogel, E.K., Woodman, G.F. & Luck, S.J. (2001). "Storage of features, conjunctions, and objects in visual working memory". Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance. 27(1):92.

Wang, J. R. & Hsieh, S. (2013). "Neurofeedback training improves attention and working memory performance". Clinical Neurophysiology. 124(12):2406-2420.

Zoefel, B., Huster, R.J. & Herrmann, C.S. (2011). "Neurofeedback training of the upper alpha frequency band in EEG improves cognitive performance". Neuroimage. 54(2):1427-1431.